Γεώργιος Ν. Λεοντσίνης

Ελληνική ταυτότητα – «ιονική» και «επτανησιακή» ταυτότητα

Περίληψη

Με την εισήγηση αυτή θα επιχειρήσω να αναδείξω όψεις πολιτισμικής ταυτότητας, που βαθμιαία εισχώρησαν και εγχαράχθηκαν στους κατοίκους των νησιών του Ιονίου πελάγους όπως και ορισμένων πλησιόχωρων προς αυτά ηπειρωτικών περιοχών, των αποκαλούμενων ηπειρωτικών εξαρτημάτων τους, δηλαδή του Βουθρωτού, της Πάργας, της Πρέβεζας και της Βόνιτσας αλλά και των Κυθήρων και των Αντικυθήρων, που βρίσκονται στις παρυφές του Ιονίου πελάγους προς νότια. Το πολιτισμικό αυτό φαινόμενο κυοφορείται στη στροφή του 18ου αιώνα, στη συγκεκριμένη ενότητα χώρου, με γεωγραφικό όμως προσδιορισμό τα επτά μεγαλύτερα νησιά της ευρύτερης περιοχής του Ιονίου πελάγους, η οποία αποκτά τη γεωγραφική της ταυτότητα με την ιστορική ονομασία «Επτάνησα». Τα δομικά στοιχεία συγκρότησης της «επτανησιακής ταυτότητας» στα οποία θα αναφερθώ, αναδεικνύουν αφενός τα νεωτερικά στοιχεία της ιστορικότητας του Ιόνιου χώρου, κατά την περίοδο της ενσωμάτωσης των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών της (περίπου από το 1800 κ.ε.) και αφετέρου προσδιορίζουν τη σύνθετη πολιτισμική ταυτότητας που συνιστάται από τα τοπικά, ελληνικά-εθνικά και ευρωπαϊκά στοιχεία, τα οποία, ως ένα βαθμό, διαφοροποιούν την εθνο-πολιτισμική υπόσταση των πληθυσμών αυτής της περιοχής από άλλες νησιωτικές του ελληνικού χώρου. Ο εντοπισμός των δομικών στοιχείων, που συγκρότησαν την επτανησιακή ταυτότητα και τον «επτανησιακό πολιτισμό» μέσα από μια πολλαπλότητα παραγόντων, θα προσδιοριστούν στην εισήγηση αυτή αναφορικά με την ιστορική συγκυρία. Η επιτόπια έρευνα, σε συνδυασμό με την αρχειακή και τη βιβλιογραφική τεκμηρίωση, θα αναδείξει την αξία της προφορικής μαρτυρίας, η οποία επιβεβαιώνει την μέχρι σήμερα, από τους πληθυσμούς του επτανησιακού νησιωτικού χώρου και των εγγύς περιοχών, συνείδηση μιας επιπρόσθετης ταυτότητας, η οποία συνδέεται με τον συγκεκριμένο χώρο, την πολιτισμική του ταυτότητα και την ιδιαίτερη φυσιογνωμία του.

 

Η ανακοίνωση (PDF)